آزمایش تیروئید

آزمایش تیروئید یکی از مهم‌ترین تست‌های خون برای بررسی عملکرد غده تیروئید و تشخیص اختلالاتی مانند کم‌کاری و پرکاری است. این آزمایش معمولاً با نام‌هایی مثل TSH، T3، T4 یا Thyroid Function Test (TFT) در برگه آزمایش ثبت می‌شود و ممکن است به‌صورت مستقل یا همراه با آزمایش خون کامل انجام شود. پزشکان انجام این تست را برای افرادی که علائم اختلالات هورمونی دارند، خانم‌های باردار، یا افراد با سابقه خانوادگی بیماری‌های تیروئید توصیه می‌کنند. برای تفسیر دقیق نتایج آزمایش تیروئید و انتخاب بهترین مسیر درمان، مراجعه به پزشک عمومی یا متخصص غدد ضروری است.

آزمایش تیروئید یکی از رایج‌ترین تست‌های خون است که برای ارزیابی عملکرد غده تیروئید انجام می‌شود. این غده کوچک اما بسیار مهم در جلوی گردن قرار دارد و نقش کلیدی در کنترل متابولیسم و سطح انرژی بدن ایفا می‌کند. اگر دچار خستگی مداوم، تغییرات بی‌دلیل وزن، اضطراب، ریزش مو یا سایر علائم هورمونی باشید، پزشک احتمالاً انجام این آزمایش را برای شما توصیه می‌کند.

آزمایش تیروئید چیست؟

آزمایش تیروئید یک بررسی ساده و دقیق است که از طریق نمونه‌ گیری از خون انجام می‌شود و برای ارزیابی میزان هورمون‌های تیروئیدی و عملکرد غده تیروئید به‌کار می‌رود. در این آزمایش، سطح هورمون‌های TSH، T3 و T4 اندازه‌گیری می‌شود؛ هورمون‌هایی که در تنظیم متابولیسم، انرژی، وزن، خلق‌وخو و حتی دمای بدن نقش مهمی دارند. اگر احساس می‌کنید بدن‌تان بیش از حد کند یا غیرطبیعی پرانرژی شده، انجام این تست می‌تواند علت بروز این تغییرات را مشخص کند. برای تشخیص درست و انتخاب بهترین مسیر درمان، توصیه می‌شود نتایج آزمایش را با پزشکان متخصص آزمایشگاه گلسا در میان بگذارید. این مرکز یکی از مراکز معتبر برای آزمایش تیروئید در کرج است.

tsh در آزمایش خون چیست؟

TSH مخفف هورمون محرک تیروئید است؛ هورمونی که توسط غده هیپوفیز ترشح می‌شود و وظیفه کنترل و تنظیم عملکرد غده تیروئید را بر عهده دارد. بالا بودن سطح TSH معمولاً نشان‌دهنده کم‌کاری تیروئید و پایین بودن آن می‌تواند نشانه پرکاری تیروئید باشد. پزشک با بررسی دقیق سطح TSH تصمیم می‌گیرد که آیا نیاز به انجام آزمایش‌های تکمیلی وجود دارد یا خیر. در آزمایشگاه گلسا، تفسیر تخصصی نتایج توسط پزشکان مجرب ارائه می‌شود تا بهترین راهکار درمانی برای شما انتخاب شود.

هدف از انجام آزمایش تیروئید چیست؟

هدف از بررسی عملکرد تیروئید تشخیص دقیق انواع اختلالات و بیماری‌های مربوط به غده تیروئید است. غده تیروئید یک اندام پروانه‌ای‌شکل در جلوی گردن است که با ترشح هورمون‌های مهم، نقش اساسی در تنظیم سوخت‌وساز بدن، سطح انرژی، ضربان قلب و حتی خلق‌وخو دارد.

بیماری‌های تیروئید شامل اختلالات شایعی مانند کم‌کاری تیروئید، پرکاری تیروئید، تیروئیدیت، بزرگ‌شدن غده تیروئید و سایر مشکلات غدد می‌شود. آزمایش خون تیروئید به پزشک کمک می‌کند تا این اختلالات را شناسایی کرده و شدت آن‌ها را بررسی کند. مهم‌ترین بیماری‌هایی که با این آزمایش قابل تشخیص هستند عبارت‌اند از:

• تیروئیدیت
• بیماری گریوز
• بیماری هاشیموتو
• تومورهای تیروئید
• بزرگ‌شدن غده تیروئید (گواتر)
• ندول تیروئید

سرطان تیروئید

علاوه‌بر این، تست تیروئید ممکن است برای بررسی علت علائمی مانند خستگی شدید، بی‌خوابی، ورم دست‌وپا، مشکلات گوارشی، بی‌نظمی‌های قاعدگی یا تغییرات خلقی توسط پزشک متخصص درخواست شود. در دوران بارداری نیز انجام آزمایش تیروئید از اهمیت زیادی برخوردار است و معمولاً توسط فوق تخصص زنان و زایمان توصیه می‌شود.

هزینه آزمایش تیروئید چقدر است؟

هزینه تست تیروئید در سال ۱۴۰۴ معمولاً بین ۲۰۰ تا ۴۵۰ هزار تومان متغیر است. این مبلغ بسته به نوع مرکز، تعداد پارامترهای مورد بررسی (مانند TSH، T3، T4 و آنتی‌بادی‌های تیروئید) و نوع بیمه شما تفاوت دارد. در برخی مراکز خصوصی، هزینه ممکن است بیشتر باشد. اگر از بیمه‌های طرف قرارداد استفاده کنید، بخش قابل توجهی از مبلغ توسط بیمه پوشش داده می‌شود و هزینه نهایی برای شما کاهش خواهد یافت.

برای دریافت نوبت، استعلام دقیق قیمت و اطلاع از پوشش بیمه‌ای، توصیه می‌کنیم با آزمایشگاه تماس بگیرید تا اطلاعات کامل و به‌روز را از کارشناسان دریافت کنید.

انواع آزمایش تیروئید

آزمایش‌های تیروئید شامل چند نوع متفاوت هستند که هر کدام اطلاعات مهمی درباره عملکرد غده تیروئید ارائه می‌دهند. رایج‌ترین تست، آزمایش TSH است که میزان هورمون محرک تیروئید را اندازه‌گیری می‌کند. آزمایش‌های T3 و T4 نیز برای بررسی سطح هورمون‌های تیروئیدی استفاده می‌شوند و در تشخیص کم‌کاری یا پرکاری تیروئید نقش کلیدی دارند.

در برخی موارد، پزشک برای تشخیص دقیق‌تر بیماری‌های خودایمنی مانند هاشیموتو یا گریوز، آزمایش آنتی‌بادی‌های تیروئید (Anti-TPO و TGAb) را تجویز می‌کند. در شرایط خاص، بسته به علائم بیمار، ممکن است از سونوگرافی یا اسکن تیروئید نیز کمک گرفته شود. انتخاب نوع آزمایش کاملاً به تشخیص پزشک متخصص و وضعیت بالینی بیمار بستگی دارد.

اجزای آزمایش تیروئید کدامند؟

بخش‌های اصلی آزمایش تیروئید شامل اندازه‌گیری هورمون‌های TSH، T3، T4، T3 آزاد (FT3)، T4 آزاد (FT4) و در صورت نیاز آنتی‌بادی‌های تیروئیدی است. هر یک از این پارامترها اطلاعات ارزشمندی درباره سلامت و عملکرد غده تیروئید ارائه می‌دهند. برای انجام این آزمایش‌ها، نمونه‌گیری از خون وریدی انجام می‌شود. اجزای دقیق این تست‌ها عبارت‌اند از:

• TSH (هورمون محرک تیروئید)
• T3 یا T3 آزاد (تری‌یودوتیرونین)
• T4 یا T4 آزاد (تیروکسین)
• TPO (آنتی‌بادی‌های پراکسیداز تیروئید یا آنتی‌بادی‌های میکروزومی)
• TG (تیروگلوبولین)
• TGAb (آنتی‌بادی‌های تیروگلوبولین)
• TSI (ایمونوگلوبولین محرک تیروئید)

در آزمایشگاه گلسا، تمامی این پارامترها با دقت بالا اندازه‌گیری شده و تفسیر تخصصی نتایج توسط پزشکان مجرب ارائه می‌شود تا روند تشخیص و درمان به بهترین شکل انجام شود.

چطور آزمایش تیروئید را بخوانیم؟

برای خواندن آزمایش تیروئید ابتدا باید مقدار TSH را بررسی کنید. مقدار طبیعی TSH در بزرگسالان معمولاً بین ۰.۳ تا ۴.۲ mIU/L است، اما ممکن است با افزایش سن یا شرایط خاص تغییراتی داشته باشد. اگر عدد TSH بالاتر از محدوده طبیعی باشد، احتمال کم‌کاری تیروئید مطرح است. اگر مقدار آن پایین باشد، معمولاً به پرکاری تیروئید اشاره دارد.

پس از بررسی TSH باید مقادیر T3 و T4 (یا انواع آزاد آن‌ها یعنی FT3 و FT4) را ارزیابی کرد. پایین بودن T3 و T4 همراه با TSH بالا معمولاً کم‌کاری تیروئید را تأیید می‌کند. برعکس، بالا بودن این دو هورمون همراه با TSH پایین، نشان‌دهنده پرکاری تیروئید است. با این حال تفسیر تست تیروئید همیشه به این سادگی نیست و ممکن است فقط یکی از هورمون‌ها دچار نوسان شده باشد.

انجام آزمایشات هورمون شناسی

به‌دلیل تأثیر عواملی مثل بارداری، داروهای مصرفی، استرس و شرایط بدنی، بهترین کار این است که نتیجه آزمایش را با پزشک متخصص در میان بگذارید.

تفسیر نتیجه آزمایش تیروئید و جدول تفسیر تست تیروئید

برای تفسیر نتیجه آزمایش هورمون‌های تیروئید باید به نسبت و مقدار TSH، T3 و T4 توجه کرد. به‌طور کلی:

• TSH بالا + T3 و T4 پایین = کم‌کاری تیروئید
• TSH پایین + T3 و T4 بالا = پرکاری تیروئید
• نوسان یکی از هورمون‌ها → نیاز به بررسی بالینی و بررسی‌های تکمیلی

در برخی افراد، به‌خصوص زنان باردار، افراد تحت درمان و بیمارانی که داروهای خاص مصرف می‌کنند، ممکن است مقادیر هورمون‌ها تغییر کند و تفسیر آن نیاز به دانش تخصصی داشته باشد. به همین دلیل توصیه می‌شود نتیجه آزمایش را حتماً به پزشک متخصص غدد یا پزشک آزمایشگاه بسپارید تا براساس شرایط بدنی شما تحلیل دقیقی ارائه شود.

جواب آزمایش تیروئید نرمال – تیروئید نرمال باید چند باشد؟

مقدار نرمال TSH یا همان جواب چکاپ تیروئید نرمال معمولاً بین ۰.۴ تا ۴.۰ mIU/L است. سطح T3 آزاد در محدوده ۲.۳ تا ۴.۲ pg/mL و T4 آزاد بین ۰.۸ تا ۱.۸ ng/dL قرار می‌گیرد. البته این مقادیر می‌توانند بسته به روش آزمایش و دستگاه‌های به‌کاررفته در هر مرکز کمی متفاوت باشند. اگر نتایج شما در این محدوده‌ها باشد، احتمالاً عملکرد غده تیروئید طبیعی است. با این حال، برای تفسیر دقیق‌تر نتایج، مشورت با پزشک ضروری است.

در آزمایشگاه گلسا، نمونه‌گیری و سنجش هورمون‌های تیروئید با دقت بالا انجام می‌شود و بیماران می‌توانند برای دریافت توضیحات تکمیلی به‌صورت حضوری مراجعه کنند.

تفسیر آزمایش تیروئید نوزادان – تیروئید نوزاد باید چند باشد؟

آزمایش تیروئید نوزادان یکی از مهم‌ترین تست‌هایی است که باید در روزهای ۶ تا ۱۰ پس از تولد انجام شود تا احتمال وجود بیماری‌های مادرزادی مثل کم‌کاری تیروئید مادرزادی در سریع‌ترین زمان ممکن تشخیص داده شود.

این تست معمولاً در قالب آزمایش غربالگری نوزاد انجام می‌شود. اگر مقدار TSH نوزاد بالاتر از حد نرمال باشد، احتمال کم‌کاری تیروئید مطرح است و باید پیگیری‌های تکمیلی انجام شود. محدوده نرمال TSH در نوزادان با بزرگسالان متفاوت است و با افزایش سن کاهش می‌یابد؛ بنابراین تفسیر آن باید دقیقاً بر اساس سن نوزاد و محدوده مرجع همان آزمایشگاه انجام شود.

جواب آزمایش تیروئید کم‌کار

جواب آزمایش کم‌کاری تیروئید معمولاً با سطح بالای TSH مشخص می‌شود. این افزایش نشان می‌دهد غده تیروئید هورمون کافی تولید نمی‌کند و در نتیجه هیپوفیز برای جبران، مقدار بیشتری TSH ترشح می‌کند.

اگر مقدار TSH خارج از محدوده طبیعی باشد، برای تشخیص دقیق‌تر لازم است آزمایش‌های تکمیلی مانند T4 نیز بررسی شوند. سطح پایین T4 در کنار TSH بالا تأییدکننده کم‌کاری تیروئید است.

در بیماری هاشیموتو که یکی از شایع‌ترین بیماری‌های خودایمنی تیروئید است، معمولاً سطح آنتی‌بادی‌ها بالا می‌رود و بیمار دچار کم‌کاری تیروئید شدیدی می‌شود. در آزمایشگاه گلسا این موارد با دقت کامل بررسی می‌شود و مراجعه‌کنندگان می‌توانند تفسیر دقیق نتایج را به‌صورت حضوری دریافت کنند.

جواب آزمایش تیروئید پرکار

وقتی TSH کمتر از ۰.۴ mU/L باشد، احتمال تیروئید پرکار مطرح می‌شود. در مقابل، مقادیر ۴.۰ mU/L و بالاتر نشانه کم‌کاری تیروئید هستند.

هر چه این اعداد از محدوده طبیعی فاصله بیشتری بگیرند، شدت پرکاری یا کم‌کاری نیز بیشتر خواهد بود. تفسیر دقیق نتایج باید با توجه به شرایط بدن، سابقه دارویی و نظر پزشک انجام شود.

تفسیر آزمایش تیروئید در بارداری

در دوران بارداری، تغییرات هورمونی باعث می‌شود مقدار TSH کمی کاهش یابد و سطح T4 آزاد اندکی افزایش پیدا کند که کاملاً طبیعی است.

در سه‌ماهه اول مقدار TSH معمولاً کمتر از ۲.۵ mIU/L در نظر گرفته می‌شود.

اگر سابقه مشکلات تیروئیدی دارید یا در بارداری دچار علائم غیرعادی شده‌اید، لازم است آزمایش در زمان مناسب انجام شده و نتایج با پزشک بررسی شود.

محدوده‌های طبیعی TSH در دوران بارداری ممکن است بسته به منابع مختلف متفاوت باشد؛ بنابراین تفسیر نتایج باید براساس محدوده مرجع آزمایشگاه انجام شود. آزمایشگاه گلسا این تست‌ها را با دقت بالا انجام می‌دهد و پاسخ‌ها به‌صورت حضوری ارائه می‌شود.

تفسیر آنلاین آزمایش تیروئید

برای تفسیر آنلاین آزمایش تیروئید، مراجعه به پزشک عمومی یا متخصص غدد بهترین و مطمئن‌ترین روش است. برخی سایت‌ها این خدمات را ارائه می‌دهند، اما برای تشخیص دقیق، به‌خصوص زمانی که علائم جدی دارید، بررسی حضوری یا مشاوره مستقیم با پزشک اهمیت بیشتری دارد.

آزمایش تیروئید چگونه است؟

تست تیروئید یک آزمایش ساده خون است که توسط نمونه‌گیر انجام می‌شود. در این تست، مقدار کمی خون از رگ گرفته می‌شود و سطح TSH، T4، T3 یا سایر موارد تجویزی پزشک اندازه‌گیری خواهد شد.

این آزمایش یکی از دقیق‌ترین راه‌ها برای بررسی عملکرد غده تیروئید است و در آزمایشگاه گلسا با تجهیزات استاندارد انجام می‌شود.

تیروئید در دوران بارداری

نکات قبل از آزمایش تیروئید

• تا ۲ هفته قبل از آزمایش، نباید اسکن رادیوایزوتوپ انجام داده باشید.
• اگر در تماس با حیوانات هستید، این موضوع را به پزشک اطلاع دهید.
• برای بررسی عملکرد تیروئید از نمونه خون وریدی استفاده می‌شود. در نوزادان از پاشنه پا نمونه‌گیری انجام می‌شود.
• بهتر است پیش از نمونه‌گیری از مصرف غذاهای خیلی چرب خودداری کنید؛ زیرا ممکن است روی نتیجه اثر بگذارد.
• توصیه می‌شود آزمایش صبح و در ساعات اولیه روز انجام شود.
• اگر باردار هستید، حتماً پزشک را مطلع کنید.

نتیجه‌گیری

بررسی عملکرد تیروئید یکی از مهم‌ترین آزمایش‌ها برای تشخیص کم‌کاری یا پرکاری تیروئید است. این تست به پزشک کمک می‌کند مشکلات تیروئیدی در مراحل اولیه شناسایی شوند تا درمان سریع‌تر آغاز شود.

سوالات متداول